Presidenti i Shteteve të Bashkuara, Donald Trump, ka njoftuar të mërkurën se SHBA-ja do të vendosë një tarifë bazë prej 10% për të gjitha importet nga vendet e botës, përfshirë këtu edhe Kosovën dhe shtetet e tjera të Ballkanit Perëndimor.
Sipas njoftimit të Trumpit, tarifa do të zbatohet ndaj mallrave nga vendet që kanë suficit tregtar me SHBA-në, duke përfshirë edhe një rritje të mundshme të tensioneve tregtare.
Kosova, Serbia dhe shtetet e tjera të Ballkanit përballen me tarifa të larta
Në listën e produkteve që do të ndodhen nën këto tarifa, Kosova do të përballet me një taksë prej 10% për mallrat e saj, ndërsa shtetet e tjera të rajonit si Shqipëria do të kenë gjithashtu tarifë 10%.
Tarifa do të jetë më e lartë për Serbia, që do të paguajë 37%, për Bosnjën 35% dhe Maqedoninë e Veriut 33%.
Trump gjithashtu ka përmendur tarifat për disa shtete të tjera, duke përfshirë një tarifë prej 34% për importet nga Kina, 20% për ato nga Bashkimi Evropian, 25% për Korea e Jugut dhe 24% për Japoninë.
Qëllimi i tarifave dhe pasojat për ekonominë globale
Këto tarifa, të cilat pritet të hyjnë në fuqi në datat 5 dhe 9 prill, janë pjesë e një përpjekjeje të Trumpit për të mbrojtur industrinë amerikane dhe për të krijuar mundësi për rritjen e punësimit në fabrikat amerikane.
Megjithatë, këto masa mund të kenë efekte të dëmshme, duke rritur çmimet për konsumatorët dhe duke ngadalësuar aktivitetin ekonomik për shkak të inflacionit të mundshëm.
Kosova dhe eksportet në SHBA
Eksportet e Kosovës në SHBA kanë pasur një rritje të ndjeshme që nga viti 2019. Sipas të dhënave nga Dogana e Kosovës, vlera e eksporteve në SHBA ka arritur në mbi 131 milionë euro në vitin 2022, nga 3 milionë euro që ishin në vitin 2019.
Këto eksporte përfshijnë produkte të ndryshme, si ushqime, tekstil, lëngje, dyshekë dhe prodhime nga druri dhe plastika.
Lufta tregtare globale mund të intensifikohet
Me shpalljen e këtyre tarifave, mund të intensifikohen tensionet tregtare globale. Shtetet si Kina, Kanada dhe Bashkimi Evropian janë përgjigjur me masa hakmarrëse dhe mund të vendosin tarifa të tjera për mallrat amerikane.
Për shembull, BE ka kërcënuar të vendosë tarifa deri në 50% për uiskin amerikan dhe disa produkte të tjera. Kina dhe BE kanë qenë të përfshira në një shkëmbim tarifash me SHBA-në, dhe pas këtij njoftimi pritet një përshkallëzim i mëtejshëm i tensioneve.
Mundësia e një marrëveshjeje për TikTok dhe pasojat për politikat ekonomike
Ndërkohë, Trump ka lënë të hapur mundësinë që tarifat ndaj mallrave kineze të ulen për të arritur një marrëveshje me kompaninë kineze ByteDance për shitjen e aplikacionit TikTok, një çështje e rëndësishme për administratën Trump.
Sipas ligjit amerikan, ByteDance duhet të shesë pronësinë e TikTok deri më 19 janar ose të përballet me ndalimin e tij, ndërsa Trump ka dhënë një afat shtesë prej 75 ditësh për këtë proces.
Ky veprim i Trumpit do të ketë pasoja të mëdha për tregtinë ndërkombëtare dhe mund të ndikojë në ekonomitë e shumë shteteve, përfshirë edhe atë të Kosovës.